ا گذشت نزدیک به یک قرن از آغاز تصحیح انتقادی متون کهن در ایران و کوشش محقّقان در نشر آثار ادب فارسی، هنوز بسیاری از متون گذشته تصحیح و منتشر نشده باقی مانده است. تصحیح انتقادی و عرضۀ این متون علاوه بر ارزش مستقل، زمینه را برای پژوهشهای دیگر فراهم میکند. از جملۀ این متون دیوان میرمعزّالدّین محمّد مشهدی)م: (1101متخلّص به فطرت، معزّ و موسوی، شاعر برجستۀ سبک هندی در نیمۀ دوم سده یازدهم هجری است که علیرغم پایۀ بلند و شهرت گوینده در روزگار خویش و ذکر سرگذشت و سوانح زندگی او در منابع متعدّد، تاکنون تصحیح نشده و به رغم پارهای تلاشها، درباره زندگی وی نیز پژوهش اطمینانبخشی انجام نگرفته است. زادگاه فطرت مشهد است. او پس از سفر در برخی مناطق ایران، از جمله مسافرت به اصفهان و معاشرت با صائب، با سرمایۀ قابل توجّهی از علوم روزگار راهی هندوستان شده است و در آنجا با اورنگزیب، پادشاه هند، خویشاوندی یافته و به مقامات بالای سیاسی رسیده است. علاوه بر جایگاه سیاسی، نقش وی در ترتیب محافل ادبی و رواج زبان و ادب فارسی در هند، ستودنی است. از فطرت دیوان اشعار، سفینه و چند اثر دیگر باقی مانده است. دیوان وی از آثار ارزشمند سبک هندی است که با وجود باقی ماندن چندین دستنویس معتبر از آن، تاکنون تصحیح و چاپ نشده است. موضوع پژوهش حاضر تحقیق در زندگی و سبک سخن فطرت مشهدی، معرّفی نسخهها و بیان ضرورت تصحیح انتقادی دیوان اوست