نیکوتین بهعنوان یک سم، اثرات غیرقابل جبرانی بر بافتهای مختلف بدن از جمله دستگاه تناسلی به جای میگذارد. کوآنزیمQ10 تاثیر شگرفی در بالابردن سطح آنتیاکسیدانی بدن و ممانعت از مسمومیتها دارد. در مطالعه حاضر اثر محافظتی مکمل کوآنزیم Q10 بر تغییرات ناشی از نیکوتین در تخمدان موش صحرایی بررسی شد. بدین منظور، تعداد 32 سر موش صحرایی ماده بالغ نژاد ویستار، بهصورت تصادفی به 4 گروه 8 تایی تقسیم شدند. موشهای گروه اول (شاهد) فقط با جیره غذایی معمول تغذیه شدند، اما حیوانات گروه دوم با استفاده از نیکوتین به میزان mg/kg 2/0، موشهای گروه سوم با استفاده از کوآنزیم Q10 به میزانmg/kg 75 و حیوانات گروه چهارم، همزمان با استفاده از نیکوتین و کوانزیم Q10(با همان مقادیر) از طریق گاواژ، تیمار شدند. در پایان دوره مطالعه (45 روز)، حیوانات آسانکشی شده و نمونه خون برای بررسیهای هورمونی و عوامل آنتیاکسیدانی اخذ شد. همچنین از بافت تخمدان برای مطالعات بافتشناسی نمونهگیری انجام شد. در حیوانات تیمارشده با نیکوتین افزایش آترزی فولیکولی، آسیبهای بافتی، افزایش مالوندیآلدئید و نیتریک اکساید همراه با کاهش تعداد فولیکولهای تخمدانی، کاهش میزان هورمونهای استروژن و محرک فولیکول و فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی سوپرکسید دیسموتاز، گلوتاتیون پرکسیداز و کاتالاز مشاهده شد. اما در حیوانات دریافتکننده همزمان نیکوتین و کوانزیم Q10، بهبودی قابل توجهی در عملکرد و ساختار تخمدان رخ داد. این مطالعه نشان می دهد که کوآنزیم Q10 با مکانیسم ایجاد توازن در وضعیت آنتیاکسیدانی و میزان هورمونهای تولیدمثلی میتواند در برابر استرس اکسیداتیو و تغییرات بافتی ناشی از نیکوتین در تخمدان موشها نقش محافظتی داشته باشد.
