جهت شناسایی گونهها و جدایههای مختلف فوزاریوم عامل پوسیدگی ریشه گل مریم و بررسی تنوع ژنتیکی آنها در شهرستان دزفول نمونه برداری از گیاهان آلوده مزارع مختلف این شهرستان انجام گرفت. قارچ های وابسته به ریشه با استفاده از روش های معمول جداسازی در آزمایشگاه جداسازی گردیدند. جمعاً 143 جدایه از جنس فوزاریوم شامل 110 جدایه Fusarium oxysporum، 27 جدایه F. solani و 6 جدایه F. equiseti شناسایی گردید. تنوع ژنتیکی جمعیت F.oxysporum با استفاده از گروه های سازگار رویشی و روش RAPD مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی گرو ه های سازگار رویشی 45 جدایه به طور تصادفی انتخاب گردید. سپس جهش یافتگان نیت در محیطDox Agar Chlorate C`zapeck و محیط حداقل (MMC) هر کدام با 3% کلرات پتاسیم تولید شدند.کلاس فنوتیپی جهش یافتگان نیت نیز روی محیط کشت پایه حاوی یکی از چهار منبع ازت (نیترات، نیتریت، هیپوزانتین و تارتارات آمونیوم) تعیین گردید. ازکل جهش یافتگان نیت تعداد ٣٠١، ١۷١ و ۷۵ عدد به ترتیب به nit1، nit3 و NitM تعلق داشتند. آزمون مکمل سازی بین جهش یافتگان تمام جدایه های انتخابی انجام شد. درنهایت چهار گروه VCG مشخص گردید که VCG a شامل 28 جدایه، VCG b شامل 10جدایه، VCG c شامل سه جدایه و VCG d شامل چهار جدایه بود. همچنین تنوع ژنتیکی این جدا یه ها با استفاده از سیزده آغازگر تصادفی بررسی شد. تجزیه خوشه ای داده های RAPD با استفاده از روش های UPGMA، Single و Complete انجام گرفت. بهترین نتیجه با استفاده از روش UPGMA وضریب تشابه Dice در سطح تشابه 61% به دست آمد که بر این اساس شش گروه ژنتیکی مختلف تشخیص داده شد. گروه I شامل دو جدایه، گروه II حاوی 12جدایه، گروه III حاوی دو جدایه و گروه IVو V تک عضوی و گروه VI نیز شامل دو جدایه بود. آزمون بیماریزایی که با استفاده از جدایه های انتخابی از گروه های مختلف VCG انجام گرفت نشان داد که تمام جدایه ها بیماریزا بودند. این مطالعه اولین گزارش از بررسی تنوع ژنتیکی F.oxysporum روی گل مریم در ایران می باشد.
