گیاهان دارویی بهعنوان یکی از منابع مهم میکروارگانیسمهای اندوفیت، نقش قابل توجهی در تنوع قارچی اکوسیستمها دارند و قارچهای اندوفیت آنها به دلیل توانایی تولید متابولیتهای ثانویه از اهمیت زیستی و بیوتکنولوژیک بالایی برخوردارند. شناسایی این قارچها میتواند زمینهساز کشف ترکیبات زیستی جدید با کاربردهای دارویی و صنعتی باشد. در این مطالعه، نمونهیرداری در بهار سال 1404 از رویشگاههای طبیعی استان ایلام انجام گرفت. نمونههای سالم بافتی از گیاهان کحل ) Astragalus sarcocolla ( ، خار مریم ) Silybum marianum ( و تشنهداری ) Scrophularia striata ( از رویشگاههای طبیعی استان ایلام جمعآوری شد. پس از ضدعفونی سطحی، قطعات گیاهی بر روی محیط کشت PDA کشت داده شدند. جد ایهها پس از خالصسازی ، مورد بررسیهای ریختشناختی ، ریختسنجی و مطالعات مولکولی قرار گرفتند . انجام واکنش زنجیره ای پلیمراز جهت تکث یر بخشی از ناحیه ژنی بتاتوبولین با استفاده از جفت آغازگرهای Btub2Fd(F)/T2(R) انجام پذیرفت. توالیهای بهدستآمده پس از همترازی و مقایسه در پایگاه داده GenBank بررسی شدند و روابط فیلوژنتیکی آنها با استفاده از نرمافزار MEGA7.0 و ترسیم درخت فیلوژنتیکی تعیین گردید. بر اساس نتایج حاصل، چهار گونه قارچی شامل Xenodidymella scandicis ، Xenodidymella quercicola ، Didymella glomerata و Didymella pomorum شناسایی شدند. براساس نتای ج حاصل، گونههای X. scandicis ، X. quercicola و D. glomerata از گیاه کحل و گونه D. pomorum از گیاه تشنهداری بر ای نخستین بار از این میزبانها گزارش م یشوند. این گونهها متعلق به خانواده Didymellaceae از رده Dothideomycetes هستند که اعضای آن علاوه بر بیماریز ایی ، بهصورت اندوفیت نیز در گیاهان مختلف حضور دارند. تنها آنالیز یک ناحیه ژنی بر ای شناسایی مولکول ی این قارچها کاف ی نیست و لازم است توالی یابی سایر نواحی ژنوم ی در پژوهشهای آینده جهت تکمیل شناسایی گونه ها انجام شود.
